Είμαστε στις αρχές
της δεκαετίας του ’30. Τα σοσιαλιστικά μηνύματα για τη δυνατότητα ύπαρξης μιας
άλλης, καλύτερης κοινωνίας εξαπλώνονται ραγδαίως σε όλη την "Δύση",
έχονταςιδιαίτερη απήχηση στα φτωχά, εργατικά
στρώματα που πλειοψηφούν στην Ευρώπη του Μεσοπολέμου. Οι Αγγλογάλλοι
νταβατζήδες ανησυχώντας για την επέλαση του Κομμουνισμού, αποφασίζουν να
στηρίξουν κρυφά τις φασιστικές δυνάμεις σε Ιταλία και Γερμανία. Αυτό εκφράζεται
κυρίως μέσω της "Πολιτικής Κατευνασμού" (‘Appeasement’) μέρος της
οποίας ήταν και η ανοχή του Γερμανικού επανεξοπλισμού και η ανακατάληψη του
Σάαρ, κατά παραβίαση της Συνθήκης των Βερσαλλιών που με ένοχη σιωπή αποδέχονται
οι Άγγλοι και οι Γάλλοι. Παράλληλα και στο παρασκήνιο, μεγάλες εταιρίες από
Αγγλία, Γαλλία και ΗΠΑ στέλνουν άφθονο, ζεστό χρήμα, για να στηρίξουν τις
επενδύσεις τους, οι οποίες είναι πολλές λόγω του φθηνού εργατικού δυναμικού της
κατεστραμένης Γερμανίας.
Όπως και στις
περισσότερες χώρες της Ευρώπης, έτσι και στην Ισπανία το πολιτικό κλίμα είναι
ιδιαίτερα τεταμένο. Η χώρα είχε απαλλαγεί απ’την Μοναρχία και η Αριστερά
διεκδικεί την αναδιανομή της γης, την αυτονομία των περιοχών που συνιστούσαν
την Ισπανία (Καταλονία, Βασκωνία κλπ) και τον περιορισμό της δύναμης της
πανίσχυρης Καθολικής Εκκλησίας.
Στην κορύφωση όλων
αυτών, το 1936 οι Δημοκρατικές δυνάμεις συνασπίζονται και καταφέρνουν να
κερδίσουν για πρώτη φορά στις εκλογές. Από την πρώτη μέρα στην εξουσία η
Κεντροαριστερή κυβέρνηση υπονομεύεται χοντρά απ’τους φιλοβασιλικούς, αλλά και
το αναρχικό κίνημα που είναι ιδιαίτερα δυνατό και δραστήριο. Οι στρατιωτικοί
από την πλευρά τους επιχειρούν αυτό που ξέρουν καλά να κάνουν και κάνανε τα
προηγούμενα 200 χρόνια: πραξικόπημα. Επιχειρούν 2 ανεπιτυχή πραξικοπήματα. Στο
2ο συμμετέχει και ο στρατηγός Φράνκο, που είναι και διοικητής της αξιόμαχης και
φιρμάτης Ισπανικής Λεγεώνας των Ξένων.
Το πραξικόπημα
αποτυγχάνει και ο Φράνκο καταφεύγει στο Μαρόκο που είναι Ισπανική αποικία. Εκεί
ανασυντάσσεται και με την στρατιωτική συνδρομή της ναζιστικής Γερμανίας και της
φασιστικής Ιταλίας, αλλά και την οικονομική ενίσχυση από πλούσιους
φιλοκαθεστωτικούς Ισπανούς, μέσω της γειτονικής Πορτογαλίας του δικτάτορα
Σαλαζάρ, αποφασίζει να εισβάλλει στην Ισπανία.
σαν σήμερα γεννήθηκε ο Salvador Allende στο Σαντιάγο της Χιλής
Ο
τελευταίος λόγος του Σαλβαδόρ Αλιέντε
25 Ιουνίου2015
Αυτός είναι ο συγκινητικός
τελευταίος λόγος του Σαλβαδόρ Αλιέντε προς τον λαό της Χιλής...
"Σίγουρα αυτή θα είναι η
τελευταία ευκαιρία για μένα να απευθυνθώ σε εσάς. Η Πολεμική Αεροπορία έχει
βομβαρδίσει τις κεραίες των Radio Portales και Radio Corporación.
Οι λέξεις μου δεν έχουν πικρία αλλά
απογοήτευση. Είθε να έρθει μια ηθική τιμωρία για εκείνους που έχουν προδώσει
τον όρκο τους: Στρατιώτες της Χιλής, οι δικαιούχοι αρχιστράτηγοι, ο Ναύαρχος
Μερίνο, ο οποίος έχει αυτοανακηρυχθεί ο ίδιος διοικητής του ναυτικού, και ο κ.
Μεντόζα, ο οποίος επαίσχυντα μόλις χθες ορκίσθηκε πίστη και αφοσίωση στην
κυβέρνηση, και ο οποίος έχει επίσης αυτοανακηρυχθεί αρχηγός της Carabineros
[παραστρατιωτικής αστυνομίας].
Λαμβάνοντας υπόψη αυτά τα δεδομένα,
το μόνο πράγμα που απομένει για μένα είναι να πω στους εργάτες: δεν πρόκειται να
παραιτηθώ! Ευρισκόμενος σε μια ιστορική μετάβαση, θα πληρώσω την πίστη του λαού
με τη ζωή μου. Και τους λέω ότι είμαι βέβαιος ότι οι σπόροι που έχουμε φυτέψει
στην καλή συνείδηση των χιλιάδων και χιλιάδων Χιλιανών δεν θα μείνουν
συρρικνωμένοι για πάντα.
Έχουν δύναμη και θα είναι σε θέση να
μας εξουσιάζουν, αλλά η κοινωνική διεργασίες δεν μπορεί να εμποδιστούν ούτε από
το έγκλημα, ούτε από τη δύναμη. Η ιστορία είναι δική μας, και οι άνθρωποι
κάνουν την ιστορία.
Εργάτες της χώρας μου: Θέλω να σας
ευχαριστήσω για την αφοσίωση που είχατε πάντα, την εμπιστοσύνη που εναποθέσατε
σε έναν άνθρωπο που ήταν μόνο ένας διερμηνέας της μεγάλης λαχτάρας για τη
δικαιοσύνη, ο οποίος έδωσε το λόγο του ότι θα σεβαστεί το Σύνταγμα και το νόμο
και έκανε ακριβώς αυτό. Σε αυτή την καθοριστική στιγμή, την τελευταία στιγμή
που μπορώ ακόμα να απευθύνομαι σε εσάς, σας εύχομαι να επωφεληθείτε από το
μάθημα: το ξένο κεφάλαιο, ο ιμπεριαλισμός, σε συνδυασμό με την αντίδραση,
δημιούργησαν το κλίμα στο οποίο οι Ένοπλες Δυνάμεις έσπασαν την παράδοσή τους,
την παράδοση που διδάχθηκαν από το στρατηγό Schneider και επιβεβαίωσαν με τον
διοικητή Araya, θύματα του ίδιου κοινωνικού τομέα που σήμερα ελπίζει, με την
ξένη βοήθεια, να κατακτήσει εκ νέου τη δύναμη να συνεχίσουν να υπερασπίζονται
τα κέρδη τους και τα προνόμιά τους.
Απευθύνομαι σε εσάς, πάνω απ' όλα,
στη σεμνή γυναίκα του τόπου μας, την Campesina που πίστεψε σε εμάς, τη μητέρα
που γνώριζε την ανησυχία μας για τα παιδιά.
Απευθύνομαι στους επαγγελματίες της
Χιλής, τους πατριώτες επαγγελματίες που συνέχισαν να δουλεύουν εναντίον της
στάσης που υποστηρίζεται από επαγγελματικά σωματεία, σωματεία ταξικά που
υπερασπίζονται επίσης τα προνόμια της καπιταλιστικής κοινωνίας.
Απευθύνομαι στη νεολαία, αυτή
που τραγουδούσε και μας έδωσε τη χαρά της και το αγωνιστικό της πνεύμα.
Απευθύνομαι στον άντρα της Χιλής, τον
εργάτη, τον αγρότη, το διανοούμενο, εκείνον που πρόκειται να διωχθεί, γιατί στη
χώρα μας ο φασισμός είναι ήδη παρών εδώ και πολλές ώρες – σε τρομοκρατικές
επιθέσεις, σε ανατινάξεις γεφυρών, σε διακοπές σιδηροδρομικών γραμμών, σε
καταστροφές αγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενόψει της σιωπής όσων είχαν
την υποχρέωση να δράσουν. Ήταν υποχρεωμένοι. Η ιστορία θα τους κρίνει.
Σίγουρα το Radio Magallanes
θα σιγήσει, η ηρεμία και μεταλλικό όργανο της φωνής μου δεν σας φτάσει. Δεν
πειράζει. Θα συνεχίσετε να την ακούτε. Θα είμαι πάντα δίπλα σας. Τουλάχιστον η
μνήμη μου θα είναι αυτή ενός άνδρα αξιοπρεπή που στάθηκε πιστός στη χώρα του.
Οι άνθρωποι πρέπει να υπερασπιστούν
τους εαυτούς τους, αλλά δεν πρέπει να θυσιαστούν. Οι άνθρωποι δεν πρέπει να
αφεθούν να καταστραφούν ή να διατρηθούν από σφαίρες, αλλά δεν ούτε και να
ταπεινωθούν.
Εργάτες της χώρας μου, έχω πίστη στη
Χιλή και το πεπρωμένο της. Άλλοι άνδρες θα ξεπεράσουν αυτή τη σκοτεινή και
πικρή στιγμή προδοσίας που προσπαθεί να επικρατήσει. Να πηγαίνετε προς τα
εμπρός γνωρίζοντας ότι, αργά ή γρήγορα, οι μεγάλες λεωφόροι θα ανοίξουν και
πάλι και οι ελεύθεροι άνθρωποι θα περπατούν μέσα από αυτές για να χτίσουν μια
καλύτερη κοινωνία.
Ζήτω η Χιλή! Ζήτω οι
άνθρωποι! Ζήτω οι εργαζόμενοι!
Αυτά είναι τα τελευταία λόγια μου,
και είμαι βέβαιος ότι η θυσία μου δεν θα είναι μάταια, είμαι βέβαιος ότι,
τουλάχιστον, θα είναι ένα μάθημα ηθικής που θα τιμωρήσει το κακούργημα, δειλία
και προδοσία.
Σαντιάγο της Χιλής, 11 Σεπτεμβρίου
1973
-Γεννήθηκε στις 26
Ιουνίου στο Βαλπαραΐσο το 1908 και αυτοκτόνησε
(υπάρχει και η θεωρία ότι δολοφονήθηκε) στο Σαντιάγο το 1973.
Ήταν πολιτικός και ο πρώτος μαρξιστής Πρόεδρος της Χιλής την περίοδο
1970-1973. Αμέσως μετά την ορκωμοσία του, στις 3
Νοεμβρίου του 1970, άρχισε να εφαρμόζει ένα ευρύτατο πρόγραμμα
σοσιαλιστικών μεταρρυθμίσεων κρατικοποιώντας μεγάλες εκτάσεις γης, τον ορυκτό
πλούτο της χώρας και τις τράπεζες.
Ο πρόεδρος της ΕΚΤ
δέχθηκε επίθεση από διαδηλώτρια, η οποία φώναζε «Τέλος στη δικτατορία της ΕΚΤ»
Η διαδηλώτρια
«όρμησε» στον Μάριο Ντράγκι και τον «έλουσε» με χαρτοπόλεμο, πριν την
απομακρύνουν οι δυνάμεις ασφαλείας. Το περιστατικό έλαβε χώρα κατά τη διάρκεια
προγραμματισμένης συνέντευξης Τύπου στη Φρανκφούρτη.
Με την κατάληψη
της εξουσίας (από τον Μεταξά), υπουργός παιδείας διορίστηκε
ο Κωνσταντίνος Γεωργακόπουλος στις 6
Αυγούστου 1936. Ο Γεωργακόπουλος με την
έναρξη του σχολικού έτους 1936-37 έστειλε
εγκύκλιο στα σχολεία (17/10/1936) στην οποία
αναφέρονταν:
…η κατά την
τελευταία εικοσαετίαν κρατήσασα κατάστασις μοιραίως
επηρέασε και την εκπαίδευσιν. Άνθρωποι
ανίκανοι να περιλάβουν εις την μικράν
ψυχήν των την απέραντον και ιεράν έννοιαν
της Πατρίδος, εμφορούμενοι από ιδέας
και θεωρίας ας εδημιούργησαν έκφυλα
πνεύματα, επεχείρησαν την διάσεισιν
αυτών τούτων των βάθρων, εφ’ ω ανέκαθεν
εστηρίχθη δια να μεγαλουργήση το
Ελληνικόν Έθνος. Προσεπάθησαν να
υπομονεύσουν την θρησκείαν, την πατρίδα
και την οικογένειαν. Την ψυχικήν αυτών
πώρωσιν ενεφάνισαν εντέχνως ως
«ανώτερον ανθρωπισμόν» και την
αποσυνθετικήν αυτών προσπάθειαν ως
«εκπαιδευτική μεταρρύθμιση»…το σχολείο
εχρησιμοποιείτο ουχί σπανίως ως μέσον
της προπαρασκευής της κομμουνιστικής
επιβολής.